Bỏ qua tới nội dung chính

Bài học 04 · Tư tưởng, đạo đức, phong cách

Nói đi đôi với làm

Người dân nhớ rất lâu những gì cán bộ làm, và quên rất nhanh những gì cán bộ nói. Bác Hồ hiểu điều đó, nên khi kêu gọi đồng bào nhịn ăn để cứu người đói, Người tự nhịn trước và mang phần gạo của mình đến góp trước tiên.

Muốn hướng dẫn nhân dân, mình phải làm mực thước cho người ta bắt chước

Thẩm định: ĐÃ XÁC MINH nguyên văn — Toàn tập, t.6, tr.16, Nxb Chính trị quốc gia – Sự thật, 2011. Nguồn dẫn ghi Toàn tập, t.6, tr.16, không nêu tên bài.

Tác phẩm gốc

Tư tưởng này có mặt từ rất sớm: "Đường Kách mệnh" (1927) mở đầu bằng mục "Tư cách một người cách mệnh" gồm 23 điều, trong đó phần "Tự mình phải" có điều "Nói thì phải làm". Về sau được nói kỹ hơn trong "Sửa đổi lối làm việc" (1947) và nhiều bài nói với cán bộ. Hai câu có chú thích rõ nguồn: "Muốn hướng dẫn nhân dân, mình phải làm mực thước cho người ta bắt chước" (Toàn tập, t.6, tr.16) và "Nếu chính mình tham ô bảo người ta liêm khiết có được không?" (Toàn tập, t.8, tr.98).

Ví dụ lịch sử đã xác minh

Cuộc lạc quyên cứu đói tại Nhà hát Lớn Hà Nội, cuối năm 1945. Ngày 28/9/1945, trên báo Cứu quốc, Hồ Chí Minh kêu gọi "sẻ cơm nhường áo", đề nghị đồng bào cả nước cứ 10 ngày nhịn ăn một bữa, mỗi tháng nhịn 3 bữa, đem gạo đó cứu dân nghèo — và nói rõ Người sẽ thực hành trước. Tại buổi khai mạc cuộc lạc quyên ở Nhà hát Lớn Hà Nội, Chủ tịch Hồ Chí Minh đem chính phần gạo nhịn ăn của mình đến góp trước tiên. Từ đó lan ra phong trào "hũ gạo cứu đói", "ngày đồng tâm nhịn ăn" khắp cả nước.

Với Tân Thuận hôm nay

Ở khu phố, uy tín của cán bộ Mặt trận không đến từ micro. Nó đến từ việc hứa họp lúc 7 giờ thì 7 giờ có mặt; nói sẽ trả lời trong ba ngày thì ngày thứ ba gọi lại, kể cả khi chưa có kết quả; vận động bà con giữ vệ sinh chung thì trước cửa nhà mình phải sạch. Một lời hứa nhỏ bị quên có sức phá hoại lớn hơn mười bài phát biểu hay. Ngược lại, chỉ cần giữ đúng vài lời hứa nhỏ, người dân sẽ tin cả những việc lớn hơn.

Ba câu hỏi để tự soi

  1. Ba tháng qua tôi đã hứa với bà con những gì? Liệt kê ra giấy — bao nhiêu lời đã làm xong, bao nhiêu còn treo, bao nhiêu tôi đã quên mất là mình từng hứa?

  2. Có việc nào tôi vận động bà con làm mà chính gia đình tôi chưa làm không?

  3. Khi một việc hứa không làm được vì lý do khách quan, tôi có chủ động báo lại cho người dân, hay chờ họ hỏi rồi mới giải thích?

Trích dẫn nguyên văn đã đối chiếu

Bài học này có 3 câu đã đối chiếu nguyên văn trên nguồn chính thống. Mỗi câu kèm nguyên văn ghi chú thẩm định của Ban Biên tập — số tập, số trang chỉ hiển thị khi nguồn cung cấp, không suy đoán.

Nếu chính mình tham ô bảo người ta liêm khiết có được không? Không được. Mình trước hết phải siêng năng, trong sạch thì mới bảo người ta trong sạch, siêng năng được

Nói thì phải làm

"Đường Kách mệnh" (1927), mục "Tư cách một người cách mệnh", phần "Tự mình phải" · 1927

Nguồn: VOH(mở trong cửa sổ mới)

TRÍCH DẪN CÓ NGUỒN

Lưu ý khi trích dẫn: ĐÃ XÁC MINH là một trong các điều thuộc mục "Tư cách một người cách mệnh" (hai nguồn: VOH và Học viện Báo chí và Tuyên truyền). Số tập/trang: null — chưa nguồn nào tra được ghi rõ.

Nguồn tham khảo

Ghi chú biên tập

Mọi tư liệu trong chuyên mục đều ghi rõ nguồn và tình trạng quyền sử dụng. Nội dung chưa thẩm định không hiển thị công khai.

Chú giải tình trạng quyền sử dụng
  • PHẠM VI CÔNG CỘNG
    Tư liệu đã hết thời hạn bảo hộ hoặc vốn thuộc phạm vi công cộng.
  • ĐƯỢC PHÉP SỬ DỤNG
    Chủ sở hữu quyền đã cho phép chuyên mục sử dụng.
  • TRÍCH DẪN CÓ NGUỒN
    Trích một phần, có dẫn nguồn đầy đủ.
  • CHƯA RÕ QUYỀN
    Chưa xác định được chủ sở hữu quyền. Chưa dùng ở vị trí trang trọng.
  • TƯ LIỆU MINH HỌA TẠM
    Ô giữ chỗ để duyệt bố cục. Không phải tư liệu thật, không được công khai.